FIFA ASEAN Cup 2026, giải đấu được kỳ vọng sẽ thúc đẩy bóng đá Đông Nam Á, đã khép lại vào ngày 5 tháng 10 năm 2026 với chức vô địch thuộc về Indonesia. Tuy nhiên, thay vì những lời ca ngợi, giải đấu lại vấp phải nhiều tranh cãi về giá trị thương mại, bản quyền truyền hình và sự quan tâm của khán giả, khiến tương lai của nó trở nên không chắc chắn.
Các điểm chính
- Bản quyền truyền hình FIFA ASEAN Cup 2026 gặp khó khăn, buộc phải giảm giá và chỉ được mua vào phút chót ở một số thị trường như Việt Nam.
- Lượng khán giả không đồng đều, nhiều trận đấu diễn ra trong tình trạng khán đài trống vắng, trừ các trận có đội chủ nhà Indonesia.
- Tiền thưởng cho đội vô địch bị cắt giảm đáng kể, từ 1 triệu USD xuống còn 650.000 USD.
- Lịch thi đấu chồng chéo với AFF Cup 2026 gây áp lực lên các liên đoàn và cầu thủ.
- Nhiều ý kiến hoài nghi về mục đích thực sự của giải đấu và khả năng duy trì trong tương lai.
Bản quyền truyền hình: Cuộc chiến giá cả và sự thờ ơ của thị trường
FIFA ASEAN Cup 2026 được kỳ vọng sẽ mang lại giá trị thương mại lớn, nhưng thực tế lại cho thấy điều ngược lại. Việc bán bản quyền truyền hình gặp rất nhiều khó khăn ở một số thị trường Đông Nam Á. Ban đầu, gói bản quyền được chào giá khoảng 3 triệu USD, nhưng sau đó phải giảm xuống còn 2 triệu USD do thị trường phản hồi kém nhiệt tình.
Tại Việt Nam, các đơn vị như FPT Play, TV360 và MyTV chỉ đạt được thỏa thuận bản quyền phát sóng vài giờ trước trận đấu mở màn của đội tuyển Việt Nam vào ngày 26 tháng 9. Điều này diễn ra sau nhiều lo ngại về việc không có đài truyền hình nào mua bản quyền do mức giá quá cao. Thậm chí, Thái Lan, một trong những cường quốc bóng đá khu vực, còn không mua bản quyền phát sóng giải đấu, và người hâm mộ chỉ có thể xem miễn phí qua DAZN (đối tác của FIFA) từ vòng bảng cuối cùng và trận chung kết.
Lượng khán giả và tiền thưởng: Dấu hiệu của sự thiếu hấp dẫn
Một trong những thước đo quan trọng của một giải đấu là lượng khán giả. Ngoại trừ các trận đấu có đội chủ nhà Indonesia tham dự (đặc biệt là trận chung kết với hơn 70.000 khán giả), nhiều trận đấu khác diễn ra với khán đài trống vắng, kể cả các trận có Việt Nam hay Thái Lan. Điều này cho thấy mức độ quan tâm của khán giả không đồng đều và không đạt được như kỳ vọng của một giải đấu mang thương hiệu FIFA.
Bên cạnh đó, mức tiền thưởng dành cho đội vô địch cũng bị cắt giảm đáng kể, từ 1 triệu USD ban đầu xuống còn 650.000 USD (giảm 35%), tương đương với mức thưởng của ASEAN Hyundai Cup 2026. Các khoản tiền thưởng bổ sung cho từng trận thắng cũng được cho là đã bị hủy bỏ hoàn toàn. Việc cắt giảm này càng làm dấy lên nghi ngờ về khả năng tài chính và sức hút của giải đấu.
Chất lượng chuyên môn và lịch thi đấu chồng chéo
Giải đấu quy tụ 14 đội tuyển, bao gồm 11 thành viên Đông Nam Á và ba đội khách mời (Trung Quốc, Ấn Độ và Hong Kong). Tuy nhiên, việc mời các đội có thứ hạng FIFA thấp như Trung Quốc (94), Ấn Độ (136) và Hong Kong (155) đã vấp phải chỉ trích từ giới chuyên môn, lo ngại về tính thương mại hóa thay vì phát triển chuyên môn. Trung Quốc và Ấn Độ sau đó đã rút lui để ưu tiên các trận giao hữu khác, buộc FIFA phải thay thế bằng Pakistan và Bangladesh.
Một số đội ở Division 1 cũng đã tung ra đội hình B, ảnh hưởng đến chất lượng các trận đấu.
Một vấn đề lớn khác là lịch thi đấu. FIFA ASEAN Cup 2026 diễn ra chỉ một tháng sau AFF Cup 2026, gây áp lực tài chính và quá tải cho các liên đoàn bóng đá thành viên và cầu thủ. Sự chồng chéo này không chỉ ảnh hưởng đến thể lực cầu thủ mà còn khiến các liên đoàn phải cân nhắc ưu tiên giải đấu nào, đặc biệt khi AFF Cup đã có chỗ đứng vững chắc trong khu vực.
Tương lai bấp bênh của FIFA ASEAN Cup
Chủ tịch FIFA Gianni Infantino đã bày tỏ mong muốn FIFA ASEAN Cup sẽ trở thành một sân chơi thường xuyên. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng tương lai của giải đấu không chắc chắn và có nguy cơ bị khai tử chỉ sau lần tổ chức đầu tiên. Một số báo cáo từ Anh còn cho rằng FIFA ASEAN Cup chỉ là công cụ để ông Infantino tìm kiếm sự ủng hộ cho cuộc bầu cử chủ tịch FIFA sắp tới.
Việc Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) đang có kế hoạch xây dựng Nations League cũng có thể ảnh hưởng đến sự tồn tại của FIFA ASEAN Cup. Nếu AFC Nations League được triển khai, các liên đoàn thành viên sẽ phải đối mặt với một lịch thi đấu dày đặc hơn nữa, khiến việc tham gia FIFA ASEAN Cup trở nên khó khăn và kém hấp dẫn.
Giải đấu này có ý nghĩa gì đối với bóng đá Đông Nam Á?
FIFA ASEAN Cup 2026 đã kết thúc nhưng để lại nhiều câu hỏi hơn là câu trả lời. Những tranh cãi về bản quyền, lượng khán giả và tiền thưởng cho thấy giá trị thương mại thực sự của bóng đá Đông Nam Á có thể chưa được như kỳ vọng của FIFA. Các liên đoàn bóng đá thành viên trong khu vực cần có những động thái cụ thể để đảm bảo quyền lợi và sự phát triển bền vững của bóng đá khu vực, tránh tình trạng bị lợi dụng cho các mục đích thương mại hoặc chính trị.
FIFA cũng cần xem xét lại chiến lược của mình để tạo ra một giải đấu thực sự có ý nghĩa và bền vững cho Đông Nam Á, thay vì chỉ là một thử nghiệm không thành công.